Verloskundigen Viandenstraat

Website van de Verloskundigenpraktijk Viandenstraat Amersfoort


Adviezen voor als je nog niet of net zwanger bent

Al voordat je zwanger bent, is het goed om met een aantal dingen rekening te houden. Vanzelfsprekend blijven deze zaken ook belangrijk als je zwanger bent. In de onderstaande tekst worden, op alfabetische volgorde, een aantal onderwerpen behandeld.

| Alcohol | Drugs | Foliumzuur | Kattenbak | Medicijnen | Pijnstillers | Rauw Vlees |
| Roken | Sauna | Sport | Vis | Vitamine A | Vitamine D | Zachte kazen |

Alcohol

Het is bekend dat het risico op aangeboren afwijkingen groot is bij het gebruik van veel alcohol. Maar ook bij het gebruik van twee eenheden alcohol op een dag bestaat er een verhoogd risico op het ontstaan van kleine afwijkingen, bijvoorbeeld aan het gelaat. Tot een hoeveelheid van een glas alcohol per dag zullen er geen anatomische afwijkingen ontstaan, maar waarschijnlijk bestaat er wel een grotere kans dat een kind op latere leeftijd gedragsstoornissen of leerproblemen krijgt. Het advies is derhalve om geen alcohol in de zwangerschap te gebruiken.

Drugs

Van verschillende drugs is bekend dat ze aangeboren afwijkingen of afkickverschijnselen kunnen veroorzaken. Stoppen met het gebruik van alle drugs is daarom het enige veilige advies.

Foliumzuur

Uit onderzoek is gebleken dat door het gebruik van foliumzuur de kans op het krijgen van een kindje met een open ruggetje wordt gehalveerd. Foliumzuur speelt mogelijk een rol bij het voorkomen van een gehemeltespleet. Het is belangrijk om al voordat je zwanger bent, te beginnen met het slikken van foliumzuur in een dosering van 0,4 mg per dag. Om de kans op een open ruggetje zo klein mogelijk te maken moet je foliumzuur slikken van 4 weken voor tot 8 weken na de conceptie. Dit betekent in principe dat je foliumzuur slikt vanaf twee weken voor je laatste menstruatie tot 10 weken erna.
Foliumzuur is verkrijgbaar bij de drogist of apotheek.

Kattenbak

In kattenontlasting kan een parasiet (Toxoplasma gondii) zitten, die gevaarlijk voor de baby is. Het advies is daarom om in de zwangerschap geen kattenbakken schoon te maken.

Medicijnen

Van veel medicijnen is (nog) niet bekend of je ze veilig kunt gebruiken in de zwangerschap. Als je medicijnen gebruikt en je wil zwanger worden, is het verstandig om met je (huis)arts te overleggen of mogelijk/verstandig is om te stoppen met het gebruik ervan of om over te stappen op een ander medicijn.

Pijnstillers

Het gebruik van aspirine en ibuprofen wordt – in principe – afgeraden in de zwangerschap. Paracetamol (zonder toevoegingen) kun je in de zwangerschap wel gebruiken. Totaal mag je op een dag maximaal 3000 mg paracetamol slikken.

Rauw vlees

In rauw vlees kan de al eerder genoemde parasiet (Toxoplasma gondii) zitten. Omdat een infectie hiermee voor het kind grote gevolgen kan hebben, wordt geadviseerd om geen rauw vlees te eten in de zwangerschap. Dit houdt ook in dat je bijvoorbeeld geen filet americain of rosbief mag eten. Gerookte vleeswaren kun je wel gebruiken.

Roken

Roken in de zwangerschap brengt veel nadelige effecten met zich mee. Buiten dat het niet goed is voor je eigen gezondheid, heeft het grote invloed op de ontwikkeling van jullie kind. Het meest bekende gevolg van roken is dat een kind van een rokende moeder gemiddeld lichter is. Roken verhoogt ook het risico op vroeggeboorte en het overlijden van het kindje in de baarmoeder. De gezondheid van het kind na de geboorte wordt ook beïnvloed door roken tijdens de zwangerschap. Zo heeft een kind meer kans op wiegendood en luchtwegproblemen als zijn/haar moeder tijdens de zwangerschap heeft gerookt. Uit bovenstaande blijkt wel dat het heel belangrijk is om te stoppen met roken. Ook meeroken is niet gezond. Stop dus samen! Kijk voor meer informatie op www.rokeninfo.nl of bekijk een voorlichtingsfilm via de volgende link: www.deverloskundige.nl/films.

Sauna

Helaas is er nog niet zo veel informatie over de effecten van saunabezoek op de ontwikkeling van het kind. Uit onderzoek bij dieren kwam naar voren dat een verhoging van de lichaamstemperatuur het risico op een open ruggetje en een miskraam licht verhoogt. Deze risico’s spelen de eerste drie maanden en gedurende die tijd is het verstandig om niet naar de sauna te gaan of in ieder geval erg voorzichtig te zijn. Als je langer dan drie maanden zwanger bent, kun je wel naar de sauna. Als je niet gewend bent om naar de sauna te gaan, kun je beter wachten tot na de zwangerschap. Verder is het extra belangrijk om goed te drinken, niet te lang in de sauna te zitten en goed naar je lichaam te luisteren.

Sport

Sporten is goed voor je gezondheid, ook in de zwangerschap. Als je maar goed naar je lijf luistert, kun je veel sporten blijven doen. Een aantal sporten wordt wel afgeraden in de zwangerschap: duiken, contactsporten, paardrijden, parachutespringen, marathon, schaatsen, skiën en gewichtheffen. Bij een deel van deze sporten gaat het met name om het risico dat je op je buik valt of er iets tegenaan krijgt. Tijdens de eerste drie maanden van je zwangerschap als je baarmoeder nog grotendeels achter het schaambeen ligt, kun je deze sporten nog wel blijven doen. Wat verder belangrijk is, dat je geen topsport meer bedrijft en dat je als je niet eerder gesport hebt, pas begint als je drie maanden zwanger bent. Sporten die heel geschikt zijn voor zwangere vrouwen zijn zwemmen, wandelen en fietsen.

Vis

In vis zitten veel onverzadigde vetzuren die belangrijk zijn voor jouw gezondheid en die van je kind. Het is daarom goed om regelmatig vis te eten. Op vis kunnen echter ook schadelijke bacteriën groeien of er kunnen schadelijke stoffen in voorkomen. Daarom moet je de volgende producten niet eten:
a) voorverpakte kant-en-klare vis uit de koeling zoals gerookte zalm, mosselen (deze producten kunnen wel gegeten worden als ze van te voren verhit worden)
b) rauwe schaal- en schelpdieren, zoals oesters
c) geen roofvissen, zoals zwaardvis, tonijn (ook niet uit blik), paling, snoekbaars, haai en (konings)makreel
d) geen paling uit de Nederlandse rivieren
e) niet meer dan twee keer per week vette vis, vanwege de dioxines

Vitamine A

Wanneer je te veel vitamine A gebruikt, neemt het risico op een kindje met een open ruggetje toe. Vitamine A zit veel in lever en het advies is daarom om geen lever te eten in de zwangerschap en maximaal één boterham met leverworst per dag te eten. Gebruik alleen vitaminepreparaten die geschikt zijn voor zwangeren.

Vitamine D

In de zwangerschap heb je een verhoogde behoefte aan vitamine D. Vitamine D speelt een belangrijke rol bij de botopbouw. Vitamine D wordt in de huid aangemaakt onder invloed van zonlicht. Daarnaast halen we vitamine D uit voeding. Producten waar vitamine D in zit zijn: boter, margarine, halvarine, volle melk(producten), eierdooier en vette vis. Omdat je in de zwangerschap meer vitamine D nodig hebt, wordt geadviseerd om in de zwangerschap en 10 microgram vitamine D te gebruiken. Vitamine D is verkrijgbaar in druppels of tabletvorm. In een vitaminepreparaat voor zwangeren zit al vitamine D. Als je een dergelijk preparaat gebruikt, controleer dan of het de juiste hoeveelheid vitamine D bevat.

Zachte kazen

Zachte kazen, die van rauwe melk gemaakt zijn, kunnen een bacterie (listeria) bevatten, die schadelijk is voor de baby. Het advies is om alleen zachte kazen te eten die van gepasteuriseerde melk gemaakt zijn. Veel (voorverpakte) kazen die je in de supermarkt koopt, kun je blijven eten in de zwangerschap. Deze bacterie kan ook groeien op rauwe groentes, juist als je ze in de koelkast bewaart. Was alle groentes die je rauw eet goed, ook de voorverpakte groentes. Bewaar groentes die je rauw eet maximaal twee dagen in de koelkast. Daarnaast is de bacterie ook aangetroffen in softijs. Het advies is dan ook om geen softijs te eten tijdens de zwangerschap.

 

| Alcohol | Drugs | Foliumzuur | Kattenbak | Medicijnen | Pijnstillers | Rauw Vlees |
| Roken | Sauna | Sport | Vis | Vitamine A | Vitamine D | Zachte kazen |